یک بیمار که با درخواست سی تی اسکن گردن مراجعه می کند،حتما بایستی شرح حال گرفته شود.اگر منظور از سی تی گردن استخوان یا همان ستون فقرات ناحیه گردن باشد بایستی قید شده باشد کدام مهره که بایستی به این نکته دقت شود..اگر درخواست نسج نرم باشد معمولا روی برگه درخواست neckcsoft tissue ct scan درخواست می شود.

اناتومی ناحیه گردن(NECK ANATOMY)

              LARG VIEW

-درخواست نسج نرم گردن معمولا با تزریق می باشد.چون یکی از اندکاسیونهای سی تی اسکن گردن لنف نودها می باشد.

سی تی اسکن گردن(neck soft tissue ct scan)

بسیار مهم است که بیمارزیر گانتری  صاف خوابیده باشد.بیمار باید کلیه وسائل حاجب از قبیل گردنبند ، دندان مصنوعی را که ایجاد ارتیفکت می کند در بیاورد

-اسکات تهیه شده در حالت لترال می باشد.نقطه رفرانس در گردن سوپرا استرنال ناچ(supra sternal noch) می باشد.محدوده اسکن 50mmپایین تا 100mm بالای نقطه رفرانس می باشد.وکاتها یک مقدار وارد ریه می شود.

-یکی از نکات مهم سی تی اسکن گردن سر شانه ها می باشند که ایجاد ارتیفکت می کند و برای جلوگیری از این ارتیفکت بایستی دست بیمار کاملا به پائین کشیده شود.

-خط کرونال روی خود گوش قرار می گیرد.سطوح اسکن به موازات دیسکهای مید سرویکال و یا به موازات هایوئید انتخاب می شود.

-در ناحیه بالای گردن بعلت دندانهای پر شده ارتیفکت فلزی ایجاد می شود و جهت جلوگیری از این حالت سر بایستی یک مقدار به حالت هایپر اکستند در اید.یعنی سر مختصری به طرف عقب کشیده شودتا دندان مصنوعی از فیلد خارج شود.

-سطوح اسکن از اپکس ریه شروع شده و تا ناحیه نازوفارنکس به تصویر کشیده میشودو یکی از نکات بسیار مهم اینست که ناحیه نازوفارنکس حتما بایستی در فیلد قرار گیرد..اسکن از پائین به طرف بالا می باشد چون کاروتیدها زودتر حاجب می شوند.

-یکی دیگر از مشکلات اسکن ناحیه گردن بلع غیر ارادی می باشد و بیمار تکان می خورد و ایجاد ارتیفکت می کندو با قورت دادن اب دهان اسکن خراب می شود.جهت جلوگیری از این حالت درست قبل از اسکن به بیمار گفته می شود چندین بار اب دهانش را قورت بدهد،مریض تنفس ارام و پیوسته انجام دهدودر این حالت لارنکس باز می ماند، سپس بلافاصله اسکن را شروع می شود.

.مسئله بسیارمهم دیگر در سی تی اسکن گردن AUTO MA می باشد.

در سیتی اسکن اگزیال ناحیه گردن،MA بین 150-200 انتخاب می شود.منتها در ناحیه نازوفارنکس نیاز به MA بیشتری می باشدودر قسمت پائین گردن که ضخامت کمتر است نیاز به اشعه و میلی امپر کمتری می باشد.در دستگاهای جدید فاکتوری بنام AUTO MA وجود دارد که با گرفتن یک CR لترال، قطر را محاسبه می کند و از روی تراکم اسکات تهیه شده بطور قراردادی میلی امپرهای مختلفی را پیشنهاد می کند.بشرطی که ابتدا از قبل یک حداقل و حداکثر میلی امپر را به دستگاه داده باشیم.مثلا در ناحیه گردنMA=150-200 دستگاه بر اساس ضخامت بیمار در قسمتهای مختلف گردن این میلی امپرها را اعمال می کند.این کار هم باعث کاهش استهلاک دستگاه و هم کاهش دز بیمار می گردد.

-فیلتر اعمالی در سی تی اسکن گردن استاندارد(STD) است توصیه می شود از فیلتر DETAIL استفاده شود.

-ضخامت مقطع 5MM انتخاب می شود.

-اگر ضایعه خاصی وجود داشته باشد ضخامت مقطع3MM انتخاب می شود.

-اگر درخواست سی تی اسکن گردن بصورت با و بدون تزریق(NECK SOFT TISSUE WITH &WITHOUT CONTRASTباشدبصورت روتین بدون تزریق با ضخامت 10MM و با تزریق ان با ضخامت مقطع5MM تهیه می شود.

-برای اینکه زمان ENHANCEMENT ماده حاجب از دست نرود حتما اسکن بصورت هلیکال تهیه شود.

-FOV انتخابی 180-200  می متر می باشد.

اندکاسیونهای سی تی اسکن ناحیه گردن

1-لنف نودها

2-توده های گردنی

3-تومورهای گردن بخصوص ناحیه حنجره

4-ابسه های رترو فارنژیال

5-ابسه ها

6-بررسی غدد بزاقی پاروتید و ساب ماندیبولر

7-بررسی عود تومورهای گردنی و نیاز به انجام سی تی اسکن با تزریق کنتراست.

سی تی اسکن با تزریق ناحیه گردن(NECK SOFT TISSUE WITH CONTRAST)

در سی تی اسکن با تزریق ناحیه گردن علاوه بر عروق نسج نرم هم انهانس می شود.

-تزریق حتما بایستی با انژکتور باشد.فلوی متعارف تزریق کنتراست مدیا در گردن2-3ML بر ثانیه می باشد.

حجم ماده حاجب تزریقی 100ML می باشد

یک پیشنهاد کاربردی ومهم

 تزریق در 2 فاز انجام شود فاز اول50CC ماده حاجب با فلوی 5/1 ML بر ثانیه و فاز دوم50CC با فلوی 2/5ML بر ثانیه وزمان شروع اسکن حدود50-60 ثانیه پس از شروع تزریق و مقاطع اگزیال تهیه شود.

جهت بررسی بیشتر بازسازی در مقاطع کرونال و ساژیتال انجام می شود

         سی تی اسکن روتین ناحیه گردن

              

   بیمار با توده گردنی در سوپرا فاشیال چپ

 

 


سی تی اسکن حنجره(larynx ct scan)

اناتومی حنجره(LARYNX ANATOMY)

 حنجره در خط وسط گردن  در حدود مهره هایC3-C6 گردنی قرار دارد.البته در خانمها یک مقدار پائینتر در محاذات C3-C7 قرار می گیرد. طول آن در مردان  24mm  و در زنان  36mm میباشد حنجره از بالا به حلق و از پائین به نای منتهی میشود.سطح قدامی آن توسط عضلات تحت لامی و لوب های طرفی غده تیرویید پوشیده شده و از اطراف در مجاورت غلاف کاروتید میباشد.سطح داخلی از مخاط پوشیده شده.حنجره 9 غضروف دارد که  3 عدد فرد(تیرویید،انگشتری و اپیگلوت) و 3عدد زوج(هرمی،شاخی و میخی) میباشندکه توسط لیگمانها ومامبرانهائی بهم متصل میشوند و توسط عضلات داخلی و خارجی حرکت دارند.

                             

تکنیک سی تی اسکن حنجره(LARYNX CT SCAN TECHNIQUE)

سی تی اسکن ناحیه حنجره بدون تزریق انجام می شود.اگر تومور وجود داشته باشد حتما بایستی با تزریق انجام شود. به امادگی خاصی نیاز ندارد.

بیمار به حالت SUPINE روی تخت می خوابد.شانه ها کاملا به طرف پائین کشیده می شود و پوزیشنینگ بیمار دقیقا مانند گردن می باشد.فاکتورهای تابش مانند  گردن می باشد.

-نقطه مرجع سوراخ گوش خارجی می باشد.اسکات یا توپوگرام تهیه شده در حالت لترال می باشد.محدوده اسکات از 200MM بالا تا50 MM زیر نقطه مرجع می باشد.

-نکته بسیار مهمی که در مورد سی تی حنجره بایستی مد نظر قرار گیرد اینست که بیمار تنفس ارام و ممتد داشته باشد.

-FOV انتخابی 18CM می باشد اگر مشکل تومورال بود می توان FOV را بین18-20 سانتی متر انتخاب نمود

-فیلتر انتخابی استاندارد(STD)یا DETAIL می باشد.

-نکته بسیار مهم در سی تی اسکن حنجره E-PHONATION می باشد که هدف از ان باز یا بسته بودن راه هوایی است بدین حالت که حین انجام اسکن بیمار صدای E ممتد انجام می دهد و در این حالت اگر مجرای هوایی بسته باشد دلیل بر وجود توده می باشد.

-ضخامت کاتها در سی تی اسکن حنجره3MM انتخاب می شود.سطوح اسکن به موازات غضروف هایوئید یا دیسکهای مید سرویکال می باشد.

-جهت از بین بردن بلع غیر ارادی و نتیجه ان ارتیفکت، به بیمار اموزش داده می شود درست قبل از انجام سی تی اسکن چندین بار اب دهانش را قورت بدهد.

-جهت بررسی بیشتر بازسازی در نمای کرونال و ساژیتال کمک کننده می باشد.

سی تی اسکن با تزریق کنتراست حنجره(LARYNX CT SCAN WITH CONTRAST)

جهت بررسی توده های گردنی مقدار 100CC داروی حاجب غیر یونی را با فلوی 2ML بر ثانیه تزریق کرده و شروع اسکن بعداز 30 ثانیه می باشد که در این حالت فاز شریانی تومور بررسی می شود.

اندکاسیونهای سی تی اسکن حنجره

1-تارهای صوتی دچار مشکل است،مشکلات سخن گفتن

2-توده ها،کارسینوم حنجره که باعث تخریب تارهای صوتی می شود.

3-ناهنجاریهای مادرزادی حنجره

 

    کیست ناحیه حنجره(LARYNX)



+ نوشته شده در بیست و یکم فروردین 1390ساعت 11:25 قبل از ظهر توسط حبیب عباسپور ممرابادی |